ZİYNET ALACAĞI DAVASI Ziynet eşyaları, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu kapsamında eşlerden birinin yalnız kişisel kullanımına yarayan kişisel mal niteliğindedir. Ziynet alacağı davası; mülkiyete dayalı aynen iade (istihkak) veya iadenin imkansızlığı halinde bedelin tazminini amaçlayan bir eda davasıdır, mal rejimi tasfiyesinden bağımsız bir taleptir.
Görevli Mahkeme 4787 sayılı Kanun uyarınca Aile Mahkemeleridir. Aile mahkemesinin kurulmadığı yargı çevrelerinde davaya Asliye Hukuk Mahkemesi, Aile Mahkemesi sıfatıyla bakar.
Dava, bağımsız bir eda davası olarak açılabileceği gibi; boşanma davası dilekçesinde bağımsız bir talep kalemi olarak da talep edilebilir.
Dava, nispi harca tabidir. Başlangıçta kısmi/asgari bir bedel gösterilip bilirkişi raporu akabinde ıslah dilekçesiyle talep artırımı yapılabilmektedir.
Terditli (Kademeli) Talep: Dava dilekçesinde dava konusu altınların cins, nitelik, ayar, adet ve gramajları açıkça somutlaştırılarak öncelikle aynen iadesi, mümkün olmadığı takdirde dava/karar tarihindeki parasal bedelinin yasal faiziyle tahsili talep edilir.
İspat yükünde temel kural hakkını dayandırdığı olguları ileri süren tarafa aittir. Kadın eş; ziynetlerin varlığını ve müşterek konutta kaldığını veya zorla/rızası dışında elinden alındığını ispatlamakla yükümlüdür. Ziynetlerin erkek tarafından alınıp bozdurulduğu (ev, arsa, borç vs. için harcandığı) durumlarda; bunların geri verilmemek üzere (bağış niteliğinde) veya kadının rızasıyla bozdurulduğunu ispat yükü davalı erkeğe geçer.
Ziynetlerin varlığı ve tasarruf biçimi fiili vakıalara dayandığından delil serbestisi çerçevesinde her türlü hukuka uygun delil kullanılabilir:
Görsel/İşitsel Kayıtlar: Düğün/nişan video kayıtları, CD ve fotoğraflar ziynetlerin varlığı ve tespiti açısından birincil delildir.
Kuyumcu Bilirkişi Raporu: Görüntüler ve açıklamalar üzerinden altınların niteliği, gramajı ve değerini belirleyen teknik raporlar.
Tanık Beyanları: Ziynetlerin takılması, evde kalışı, kasada saklanması veya elden alınış süreçlerini somutlayan beyanlar.
Yazılı Belgeler ve Finansal Kayıtlar: Çeyiz eşya senetleri, banka kiralık kasa kayıtları, banka hesap hareketleri/dekontlar ve gayrimenkul/araç alım-satım sözleşmeleri.
İkrar ve Yemin: Davalı tarafın kısmi/örtülü ikrarı (yargılama sırasında bir kısım eşyayı teslim etmesi vb.) veya ispat yükü altındaki tarafça yöneltilecek yemin delili.
Darp ve Adli Raporlar: Kadının evden zorla uzaklaştırıldığını ve eşyaları yanına alamadığını doğrulayan adli muayene raporları.
